Kpɔkplɔyiɖeme
Asitsatsa to kɔmpiuta dzi ƒe dzidziɖedzi trɔ asi le alesi nuƒlelawo ƒlea nui ŋu, eye wòna nuzazã siwo ɖeke mesɔ kplii o eye nu gbogbo aɖewo le woƒe asibidɛwo nu. Gake esi Internet dzi fiasewo va le dzidzim ɖe edzi ta la, mɔ̃ siawo ƒe sedziwɔwɔ va zu nusi ŋu wotsi dzi ɖo vevie. Nyanya nenye be Internet dzi fiase aɖe sɔ le se nu le vevie ŋutɔ be woakpɔ ame ŋutɔ ƒe nyatakakawo kple ganyawo ta. Nyati sia ku nu me tsitotsito le nu vevi siwo kpena ɖe ame ŋu be woanya nudzrala siwo le Internet dzi ƒe nyateƒenyenye, si naa dɔwɔnu siwo hiã nuƒlelawo be woatsɔ azɔ dijitaal asitsaƒea dedie. Le amesiwo le a fiase si ŋu kakaɖedzi le , nu siawo gɔmesese hiã vevie ŋutɔ.
Nyatakakadzraɖoƒea ƒe Dedienɔnɔ Ŋuti Nɔnɔmewo Me Dzodzro
Nyatakakadzraɖoƒea ƒe dedienɔnɔ nye nu vevi aɖe si ɖea fiase si le Internet dzi ƒe sedziwɔwɔ fiana. Nyatakakadzraɖoƒe siwo le dedie kpɔa ezãlawo ƒe nyatakakawo ta to nyatakakawo tsɔtsɔ ɣla me, si xea mɔ na ame siwo ŋu womeɖe mɔ ɖo o ƒe gege ɖe eme kple Internet dzi ŋɔdzidonamewo. Ele be nuƒlelawo nadi nyatakakadzraɖoƒe siwo dzea egɔme kple 'https://' tsɔ wu be woadi 'http://', afisi 's' tsi tre ɖi na 'dedie'. Tsɔ kpe ɖe eŋu la, ne gaxɔgbalẽvi ƒe dzesi aɖe le adrɛs ƒe akpaa dzi la, efia be wozã Secure Sockets Layer (SSL) mɔ̃ɖaŋununya tsɔ ɣla kadodoa.
Numekuku si Cybersecurity Ventures (2021) wɔ ɖee fia be nyatakakadzraɖoƒe siwo me SSL nya ɣaɣla mele o la te ŋu gblẽa nyatakakawo dzi bɔbɔe wu. Eyata menye ɖeko egbɔkpɔkpɔ be dedienɔnɔ ŋuti ɖaseɖigbalẽ nyuiwo le fiase si le Internet dzi si kpɔa ame ŋutɔ ƒe nyatakakawo ta ko o, ke efia be nudzrala la tsɔ eɖokui na nuƒlelawo ƒe dedienɔnɔ hã.
SSL Ðaseɖigbalẽwo kple Kakaɖedzi ƒe Nutrenuwo
SSL ɖaseɖigbalẽwo ɖoa kpe nyatakakadzraɖoƒe aɖe ƒe dzedzeme dzi eye wònaa kadodo siwo wotsɔ nya ɣaɣlawo ŋlɔe la wɔa dɔ. Kakaɖedzinutrenu siwo Internet dzi dedienɔnɔdɔwɔƒe xɔŋkɔwo abe Norton alo McAfee ene naa la gaɖoa kpe nyatakakadzraɖoƒe aɖe ƒe dedienɔnɔ ƒe ɖoɖowo dzi. Gake ele be woate ŋu azi nutrenu siawo dzi, si ana woakpɔ axa si dzi woaɖo kpe wo dzi atsɔ aɖo kpe woƒe nyateƒenyenye dzi. Aʋatsokakaɖedzi ƒe nutrenu nye aɖaŋu si bɔ si nyatakakadzraɖoƒe siwo blea ame zãna tsɔ dzena abe ɖe wosɔ ene.
Internet Dzi Numetotowo Kple Dzidzedzekpɔkpɔwo Me Dzodzro
Asitsalawo ƒe numetotowo kple dzidzedzekpɔkpɔwo naa gɔmesese veviwo le Internet dzi fiase aɖe ƒe kakaɖedzi kple eƒe dɔwɔwɔ ƒe nyonyome ŋu. Mɔ̃wo abe Trustpilot, Sitejabber, kple Better Business Bureau ene ƒoa nuƒlelawo ƒe nyaŋuɖoɖowo nu ƒu, si ate ŋu ahe susu ayi nya siwo nɔa anyi ɖaa abe adzɔnuwo matsɔmatsɔ, asisiwo ƒe dɔmawɔmawɔ nyuie, alo asitsatsa le mɔ gbegblẽ nu ene dzi.
Numekuku aɖe si BrightLocal (2022) wɔ ɖee fia be nuƒlelawo ƒe 87% xlẽa numetotowo le internet dzi na nutoa me dɔwɔƒewo, si fia akpa vevi si numetotowo wɔna le nuƒlelawo ƒe nyametsotsowɔwɔ me. Anyo be nàɖɔ ŋu ɖo le fiase siwo me numetoto nyui siwo gbɔ eme le siwo me nyatakaka aɖeke mele tsitotsito o ŋu, elabena woate ŋu ato esiawo vɛ. Le go bubu me la, zi geɖe la, numetoto nyui kple gbegblẽ ƒe tsakatsaka naa fiasea ƒe dɔwɔwɔ ƒe nɔnɔmetata si sɔ wu.
Aʋatso Totoɖemewo De dzesi
Aʋatso numetotowo ate ŋu aflu nuƒlelawo be woaka ɖe Internet dzi fiase siwo mele se nu o dzi. Nusiwo ɖea numetoto siwo menye nyateƒe o fiana dometɔ aɖewoe nye gbegbɔgblɔ si wozãna le mɔ vovovowo nu, nyagbe siwo wogbugbɔ gblɔna, kple adzɔnuwo ŋuti nyatakaka tɔxɛwo ƒe anyimanɔmanɔ. Totoɖeme numekuku dɔwɔnuwo alo web-browser ƒe kekeɖenudɔwɔwɔwo zazã ate ŋu akpe ɖe ŋuwò nàde dzesi nɔnɔme siwo ŋu ɖikeke le le nyaŋuɖoɖoa me.
Nyatakakadzraɖoƒea ƒe Dɔnyala Kple Aɖaŋuwɔwɔ Me Dzodzro
Alesi fiase si le Internet dzi ƒe nyatakakadzraɖoƒe ƒe nɔnɔme bliboa kple eƒe dɔwɔwɔ nyuie ate ŋu aɖe eƒe sedziwɔwɔ afia. Nudzrala siwo le se nu dea ga asi na dɔwɔnu siwo zazã le bɔbɔe, nɔnɔmetata siwo le nyonyome nyuitɔ kekeake, kple nyatakaka siwo woŋlɔ nyuie. Gbeŋutise gbegblẽ, ŋɔŋlɔdzesiwo ƒe vodada, kple nɔnɔmetata siwo ƒe lolome mede o ate ŋu afia be woƒo teƒe aɖe nu ƒu kabakaba, si ate ŋu anye aflaga dzĩ.
Le e-commerce UX numekuku siwo Baymard Institute (2021) wɔ nu la, ezãlawo ate ŋu aka ɖe nyatakakadzraɖoƒe siwo ɖea zazã ƒe dzidzenu kɔkɔwo fiana dzi eye wowɔa nu kpli wo. Mɔfiameɖoɖo si me kɔ nyuie, adzɔnuwo ŋuti numeɖeɖe tsitotsito, kple ɖoɖo siwo me kɔ kpena ɖe ezãla ƒe nuteƒekpɔkpɔ nyui ŋu eye kakaɖedzi le dzesiwo ŋu.
Nuwɔwɔ le Gaglãgbe le Ðoɖowo Kple Kadodo Ŋuti Nyatakakawo Me
Internet dzi fiase siwo le se nu naa nyatakaka siwo me kɔ ku ɖe nudɔdɔ, tɔtrɔgbɔ, ame ŋutɔ ƒe nyatakakawo, kple dɔwɔwɔ ƒe ɖoɖowo ŋu. Ðoɖo siwo me kɔ nyuie ƒe anyinɔnɔ ɖea akɔntabubu kple asisiwo ŋu bubu fiana. Tsɔ kpe ɖe eŋu la, kadodo ŋuti nyatakaka siwo ŋu woate ŋu ake ɖo, siwo dometɔ aɖewoe nye adrɛs ŋutɔŋutɔwo, telefon xexlẽdzesiwo, kple asisiwo ƒe dɔwɔƒe ƒe e-mailwo, naa nuƒlelawo te ŋu ɖoa nya alo nusiwo ŋu wotsi dzi ɖo.
Asitsatsa Ŋuti Ðaseɖigbalẽwo Kple Sedziwɔwɔ Dzi Kpɔkpɔ
Internet dzi nudzrala vavãwo nye dɔwɔƒe siwo wode agbalẽ me siwo wɔ ɖe se kple ɖoɖowo ƒe dzidzenuwo dzi. Nuƒlelawo ate ŋu aɖo kpe dɔwɔƒe aɖe ƒe ɖaseɖigbalẽwo dzi to dziɖuɖua ƒe nyatakakadzraɖoƒewo, abe Dudɔnunɔla ƒe asitsatsa didi le United States ene. Woate ŋu ade dukɔwo dome asitsahabɔbɔwo agbalẽ me le dukɔa alo nutome dziɖuɖumegãwo gbɔ.
Gawu la, zi geɖe la, asitsaha siwo le se nu nyea dɔwɔƒewo ƒe habɔbɔwo me tɔwo alo ɖaseɖigbalẽ siwo ku ɖe woƒe dɔwɔƒea ŋu le wo si. Le kpɔɖeŋu me.
Fexexe ƒe Mɔnuwo Ŋuti Numekuku
Fexexe ƒe mɔnu siwo le dedie eye ŋkɔ nyui le wo ŋu nye Internet dzi fiase siwo le se nu ƒe dzesi bubu. Fexexe ƒe agbowo abe PayPal, Stripe, alo gaxɔgbalẽvi ŋuti dɔwɔƒe siwo ŋu woɖo kpee ene naa nuƒlela takpɔkpɔ eye wòɖea ganyawo ƒe ametafatafa ƒe afɔkua dzi kpɔtɔna. Kpɔ nyuie le nyatakakadzraɖoƒe siwo xɔa fexexemɔnu siwo womate ŋu akpɔ o abe kaƒoƒo alo cryptocurrency ene ko evɔ wometsɔa tiatiawɔblɔɖe siwo wozãna ɖaa o la ŋu.
Domain Ƒe Ƒe Kple Nyatakakadzraɖoƒe ƒe Anyinɔnɔ Me Dzodzro
Ƒe si nyatakakadzraɖoƒe aɖe ƒe domenyiŋusẽfianu xɔ ate ŋu ana míase eƒe sedziwɔwɔ gɔme. Ameflula siwo trɔa nyatakakadzraɖoƒewo enuenu be woagakpɔ wo o ate ŋu azã domenyiŋusẽfianu yeyewo. Dɔwɔnu siwo le abe WHOIS lookup ene ate ŋu aɖe ɣeyiɣi si me woŋlɔ domenyiŋusẽfianu la kple amesi ŋlɔ ŋkɔ ɖe eme ƒe nyatakakawo afia.
Tsɔ kpe ɖe eŋu la, nyatakakadzraɖoƒe ƒe anyinɔnɔ sesẽ ɖee fia be kakaɖedzi le eŋu. Hadomegbenɔnɔ ƒe nyatakakadzraɖoƒe siwo le dɔ dzi, nuwɔwɔ kple asisiwo, kple nyatakaka yeyewo ɖea dɔwɔƒe aɖe ƒe ɖokuitsɔtsɔna be yeawɔ nu le gaglãgbe kple asisiwo dome kadodowo fiana. Le kpɔɖeŋu me, nyatakaka siwo woŋlɔna ɖe blog dzi edziedzi alo nyadzɔdzɔ yeyewo ate ŋu afia dɔwɔwɔ siwo yia edzi kple dɔwɔƒea ƒe gomekpɔkpɔ le eme.
Hadomegbenɔnɔ ƒe Kpeɖodzi kple Nutoa me ƒe Nuwɔwɔ Kple Wo Nɔewo
Nuwɔwɔ kple asisiwo to hadomenyatakakadzraɖoƒewo kple nutoa me nyatakakadzraɖoƒewo dzi nana kakaɖeamedzi dzina ɖe edzi. Zi geɖe la, asitsaha siwo le se nu ɖea ɖaseɖiɖiwo fiana, ɖoa asisiwo ƒe nyabiasewo ŋu, eye wokpɔa gome le dɔwɔƒewo ƒe numedzodzrowo me. Nukpɔkpɔ sia nana nuƒlelawo te ŋu dzidzea ŋkɔ nyui si le dɔwɔƒea ŋu kple alesi wòwɔa nui.
Dzesidede Nusiwo Wona Kple Ga Siwo Menye Nu ŋutɔŋutɔ O
Ga home siwo bɔbɔ kura wu asitsaƒe ƒe asixɔxɔ ate ŋu anye agbagbadzedze be woahe nuƒlela siwo mesusu naneke o. Togbɔ be asiɖeɖe le nu ŋu kple dodo ɖe ŋgɔ bɔ hã la, asi siwo bɔbɔ akpa ate ŋu afia be wonye aʋatsonuwo alo ametafatafa ƒe nuwɔna. Ne wotsɔ asiwo sɔ kple wo nɔewo le nudzrala xɔŋkɔ geɖe dome kpena ɖe ame ŋu be woade dzesi nusiwo mesɔ o.
Dukɔa ƒe Asitsahabɔbɔ (FTC) xlɔ̃a nu nuƒlelawo tso nubabla siwo dze abe ɖe wonyo akpa ene ŋu, abe alesi wodzɔna zi geɖe ene. Edzrom be asixɔxɔa sɔ kple dɔwɔƒea ƒe dzidzenuwo hã nye afɔɖeɖe vevi aɖe le Internet dzi fiase aɖe ƒe sedziwɔwɔ me dzodzro me.
Adzɔnuwo ƒe Nyateƒetoto Me Dzodzro
Le adzɔnu siwo ŋu ŋkɔ le gome la, nyateƒetoto me toto le vevie ŋutɔ. Nudzrala siwo le se nu naa adzɔnuwo ŋuti nyatakaka tsitotsito, siwo dometɔ aɖewoe nye woƒe xexlẽdzesiwo, woƒe nɔnɔmewo, kple adzɔnuwo wɔlawo ŋuti nyatakakawo. Asitsalawo ate ŋu atsɔ nyatakaka siawo asɔ kple adzɔha si dziɖuɖua da asi ɖo ƒe nyatakakadzraɖoƒe atsɔ aɖo kpe edzi be wosɔ pɛpɛpɛ.
Nuƒlelawo ƒe Gomenɔamesiwo Kple Takpɔkpɔwo Gɔmesese
Se kple ɖoɖo siwo kpɔa nuƒlelawo ta to Internet dzi asitsatsa dzi. Gomenɔamesi siawo nyanya nyuie, abe ŋutete si le wo si be woaʋli nya le ga si woxɔ ta alo atrɔ adzɔnu siwo gblẽ vɛ ene, naa ŋusẽ nuƒlelawo be woawɔ nyametsotso siwo ŋu wonya nu tsoe. Internet dzi fiase siwo le se nu wɔa se siawo dzi eye zi geɖe la, wogblɔa nuƒlelawo ƒe gomenɔamesiwo le woƒe ɖoɖowo me.
Europa Dukɔwo ƒe Ðekawɔha ƒe Nuƒlelawo ƒe Gomenɔamesiwo Ŋuti Mɔfiame kple United States ƒe Elektrɔnik Gaɖoɖoɖa Se nye ɖoɖo siwo naa ametakpɔnu siwo ƒlea nu le Internet dzi la ƒe kpɔɖeŋuwo. Ametakpɔnu siawo nyanya ate ŋu akpe ɖe ame ŋu woade dzesi fiase siwo wɔ ɖe se ƒe dzidzenuwo dzi.
Nyaʋiʋliwo Gbɔkpɔkpɔ ƒe Mɔnuwo
Nudzrala siwo le se nu naa mɔnu siwo dzi woato akpɔ masɔmasɔwo gbɔ, abe asisiwo ƒe dɔwɔƒe alo domenɔlawo ƒe dɔwɔƒewo ene. Alesi wowɔ ɖoɖo siwo me kɔ nyuie le nyatoƒoetotowo gbɔ kpɔkpɔ me la ɖee fia be wotsɔ wo ɖokui na be asisiwo ƒe dzi nadze eme. Esia ate ŋu alɔ tɔtrɔgbɔ ƒe ɖoɖowo, mɔɖegbalẽ ŋuti nyatakakawo, kple kpekpeɖeŋunadɔwo ɖe eme.
Aɖaŋuɖoɖo na Eŋutinunyala Kple Ŋusẽtsoƒewo
Zi geɖe la, dɔwɔƒea ŋuti nunyalawo kple dɔwɔƒe siwo si ŋusẽ le naa numekuku alo ɖaseɖigbalẽwo na fiase siwo ŋu ŋkɔ le le Internet dzi. Aɖaŋuɖoɖotsoƒewo abe nuƒlelawo taʋlihawo, dɔwɔƒewo ƒe agbalẽwo, kple dɔwɔlawo ƒe habɔbɔwo ene ate ŋu ana kakaɖedzi bubu le fiase aɖe ƒe sedziwɔwɔ ŋu.
Le kpɔɖeŋu me, Dukɔa ƒe Asitsahabɔbɔ (NRF) kple Asitsaha Nyuitɔ ƒe Dɔwɔƒe (BBB) naa nunɔamesiwo kple mɔɖeɖe asitsaha siwo ɖo kakaɖedzi kple agbenyuinɔnɔ ƒe dzidzenu aɖewo gbɔ.
Ame Etɔ̃lia ƒe Dzesidede Dɔwɔƒewo
Dɔwɔƒewo abe VeriSign alo TRUSTe ene naa nyatakakadzraɖoƒe aɖe ƒe dedienɔnɔ kple ameŋunyatakakawo takpɔkpɔ ƒe ɖoɖowo ƒe kpeɖodzi. Ame etɔ̃lia ƒe kpeɖodzinana siawo gadea kakaɖedzi ƒe akpa bubu ɖe edzi, elabena habɔbɔ siwo le wo ɖokui si lé ŋku ɖe Internet dzi fiasea ŋu nyuie.
Nyanuwuwuw
Le ɣeyiɣi si me nuƒleƒe le Internet dzi va bɔ ɖe edzi me la, vovototo dede Internet dzi fiase siwo le se nu kple esiwo me ameflunyawo le dome le vevie ŋutɔ na nuƒlelawo takpɔkpɔ. To dedienɔnɔ ƒe nɔnɔmewo, asisiwo ƒe numetotowo, nyatakakadzraɖoƒea ƒe dɔwɔwɔ nyuie, asitsatsa ŋuti ɖaseɖigbalẽwo, kple asixɔxɔ ƒe mɔnuwo me dzodzro vevie me la, nuƒlelawo ate ŋu awɔ nyametsotso siwo ŋu wonya nu tsoe. Ele vevie ŋutɔ be nànɔ ŋudzɔ ahazã nunɔamesi siwo li atsɔ akpɔe ɖa be nudzrala siwo le Internet dzi ƒe nyateƒenyenye hã le eme. Ne èdi be yeakpɔ nuƒleƒe ƒe nuteƒekpɔkpɔ si le dedie la, hadede kple a fiase si ŋu kakaɖedzi le kpɔa egbɔ be adzɔnuwo kple dɔwɔnawo nyo esime wòle ame ŋutɔ kple ganyawo ŋuti nyatakakawo ta kpɔm.
Mlɔeba la, ŋusẽdodo ame ɖokui kple sidzedze kple ŋuɖɔɖɔɖo ƒe mɔnu zazã ate ŋu aɖe afɔku siwo dona tso asiƒle le Internet dzi me dzi akpɔtɔ ŋutɔ. Esi dijitaal asitsatsa yi edzi le tɔtrɔm la, nyatakaka nana gakpɔtɔ nye nu vevitɔ si ana nuƒlelawo nakpɔ nuteƒekpɔkpɔ si le dedie eye wòana dzidzeme ame.
